Telefoon wegleggen op school en onderweg

Hoe ga je om met telefoongebruik bij sportclubs en buitenschoolse activiteiten?

Liesbeth van Dijk Liesbeth van Dijk
· · 10 min leestijd

Stel je even voor: je staat langs de lijn bij een spannende voetbalwedstrijd. De zon schijnt, de kinderen rennen over het veld, en iedereen juicht.

Inhoudsopgave
  1. Waarom de telefoon zo verleidelijk is op de club
  2. De impact op kinderen en tieners
  3. Praktische tips voor sportclubs en verenigingen
  4. Hoe ga je als ouder om met je eigen telefoon?
  5. De voordelen van minder schermtijd
  6. Een telefoonvrije toekomst op de club
  7. Veelgestelde vragen

Maar als je om je heen kijkt, zie je iets opvallends. Een groot deel van de ouders staat met de neus in de eigen telefoon. Ze scrollen door Instagram, beantwoorden werkmails of kijken stiekem naar andere sportuitslagen.

Het is een herkenbaar beeld. Telefoons zijn overal, ook op de sportclub en tijdens buitenschoolse activiteiten.

Maar hoe ga je daar nou slim mee om? In dit artikel lees je hoe je de balans vindt tussen digitale ontspanning en echte aandacht voor elkaar.

Waarom de telefoon zo verleidelijk is op de club

Je kent het wel: je zit op de bank na een drukke werkdag, je wacht tot je kind klaar is met trainen en je grijpt automatisch naar je telefoon. Het voelt als tijdverspilling om niets te doen, dus vul je de lege momenten met nieuws, apps en berichtjes.

Het is niet raar dat we dit doen. Uit onderzoek blijkt dat Nederlanders gemiddeld wel drie uur per dag naar hun scherm kijken. De verleiding is groot, want je telefoon is altijd binnen handbereik.

Toch heeft deze gewoonte impact. Op de sportclub of tijdens een uitje met de scouting ben je er niet echt als je hoofd vol zit met digitale prikkels.

Je mist de glimlach van je kind na een goede actie, of het spontane gesprek met een andere ouder. Bovendien geef je met je eigen gedrag een voorbeeld. Kinderen kijken naar wat jij doet. Als jij continu op je scherm kijkt, vinden ze het normaal om dat zelf ook te doen.

De impact op kinderen en tieners

Kinderen en tieners zijn extra gevoelig voor telefoongebruik. Ze groeien op in een wereld waarin schermen de norm zijn.

Tijdens sportactiviteiten is het belangrijk dat ze even loskomen van digitale prikkels. Beweging en sporten helpen bij hun ontwikkeling, zowel lichamelijk als mentaal.

Maar als ze tijdens de warming-up al met hun telefoon bezig zijn, gaat de aandacht verloren. Veel sportclubs hebben inmiddels regels voor telefoongebruik tijdens trainingen en wedstrijden. Dit is niet alleen goed voor de concentratie, maar ook voor de sociale binding. Tieners die continu op hun telefoon zitten, hebben minder contact met teamgenoten.

Dat kan leiden tot een gevoel van eenzaamheid, zelfs in een groep.

De rol van ouders en begeleiders

Door de telefoon even weg te leggen, ontstaat er ruimte voor echte gesprekken en vriendschappen. Ouders en begeleiders spelen een cruciale rol. Zij bepalen vaak de sfeer rondom de activiteit.

Als een ouder meteen na het wegbrengen van zijn kind aan het werk gaat op de telefoon, straalt dat af op de sfeer. Het is beter om de telefoon even weg te leggen en aanwezig te zijn. Dit betekent niet dat je nooit meer op je scherm mag kijken, maar wel dat je bewust kiest voor momenten waarop het kan.

Praktische tips voor sportclubs en verenigingen

Sportclubs kunnen een duidelijk beleid opstellen over telefoongebruik. Denk aan een 'telefoonvrije zone' rond het veld of in de kleedkamers.

Dit hoeft niet streng te zijn, maar het geeft wel richting. Sommige clubs gebruiken een speciale telefoonbox: een bak waar spelers hun telefoon in leggen voordat de training begint.

Dit klinkt misschien ouderwets, maar het werkt verrassend goed. Een andere optie is het opstellen van een gedragscode. Hierin staan afspraken over wanneer telefoons wel en niet gebruikt mogen worden, net zoals je duidelijke afspraken met andere ouders maakt bij speelafspraken. Bijvoorbeeld: tijdens de training en wedstrijd blijft de telefoon in de tas, en alleen bij een noodgeval mag er worden gebeld.

Zorg dat deze regels duidelijk zijn en dat iedereen ze kent. Vooral voor jeugdleden is het belangrijk dat de leiding het goede voorbeeld geeft.

Activiteiten zonder scherm

Om telefoongebruik te verminderen, is het slim om alternatieven te bieden. Bedenk leuke spellen of opdrachten die de aandacht vasthouden. Bij de scouting kun je een speurtocht organiseren waarbij kinderen echt moeten samenwerken en leren omgaan met groepsdruk rondom hun smartphone.

Op de sportclub kun je na de training nog even een balspel spelen of een teambuildingoefening doen. Op die manier blijft de groep betrokken en is er minder behoefte aan een telefoon.

Hoe ga je als ouder om met je eigen telefoon?

Als ouder kun je zelf het verschil maken. Het begint met bewustwording.

Vraag je af: waarom pak ik mijn telefoon op dit moment? Is het uit gewoonte, of is er een echte reden?

Probeer tijdens de training of wedstrijd je telefoon op stil te zetten en in je tas te laten. Geniet van het moment. Kijk naar je kind, praat met andere ouders of luister naar de coach. Het is ook goed om afspraken te maken met je kind.

Spreek af dat jullie na de activiteit even samen iets leuks doen, zoals een ijsje halen.

Zo geef je aan dat je het belangrijk vindt om qualitytime te hebben zonder telefoons. Kinderen voelen zich gezien en gewaardeerd. Je merkt soms dat andere ouders wel constant op hun telefoon zitten.

De uitdaging van sociale druk

Dat kan een gevoel van sociale druk geven. Misschien denk je: 'Moet ik ook altijd bereikbaar zijn?' Het antwoord is simpel: je hoeft niet 24 uur per dag online te zijn.

Een korte blik op je telefoon kan geen kwaad, maar blijf niet hangen in digitale afleiding.

Blijf je eigen keuzes maken, ook als anderen dat anders doen.

De voordelen van minder schermtijd

Minder telefoongebruik tijdens sport en activiteiten heeft veel voordelen. Het effect van telefoonvrij sporten op de concentratie van kinderen is namelijk groot: je slaapt beter, je bent minder gestrest en je hebt meer contact met de mensen om je heen. Onderzoek laat zien dat te veel schermtijd kan leiden tot een kortere aandachtsspanne en meer angstgevoelens.

Door je telefoon vaker weg te leggen, voorkom je deze problemen. Daarnaast helpt het om creatiever te worden.

Zonder telefoon ben je meer bezig met de omgeving. Je ziet meer, hoort meer en ervaart meer. Dit is niet alleen goed voor jezelf, maar ook voor je kinderen. Ze leren om zich te vermaken zonder scherm, wat een waardevolle vaardigheid is voor later.

Een telefoonvrije toekomst op de club

Het is realistisch om te streven naar een balans. Volledig telefoonvrij is misschien niet haalbaar, maar met kleine aanpassingen kun je al veel bereiken.

Begin met één activiteit per week waarin je de telefoon echt weglegt. Kijk hoe dat voelt. Vaak merk je dat het na verloop van tijd vanzelf gaat.

Sportclubs kunnen hierbij helpen door positief te communiceren. Gebruik slogans zoals 'Scoren met je telefoon uit' of 'Aandacht voor elkaar'.

Organiseer eens per maand een 'digitaal detox' evenement, waarbij iedereen elkaar ontmoet zonder scherm.

Dit versterkt de clubcultuur en zorgt voor een leukere sfeer. Uiteindelijk draait het allemaal om keuzes maken. Kies je voor aandacht en verbinding, of voor digitale afleiding? De volgende keer dat je langs de lijn staat, probeer dan eens je telefoon in je zak te laten.

Kijk om je heen, juich hardop en geniet van het moment. Je zult versteld staan hoeveel mooier de sport wordt zonder dat scherm tussen jou en de wereld.

Veelgestelde vragen

Waarom voelen mensen zo sterk de drang om hun telefoon te pakken tijdens activiteiten zoals sportevenementen?

Het is begrijpelijk dat we de neiging hebben om onze telefoon te pakken tijdens momenten waarop we weinig te doen hebben. Uit onderzoek blijkt dat Nederlanders gemiddeld drie uur per dag voor hun scherm kijken, waardoor het een gewoonte is om snel naar de telefoon te grijpen voor vermaak of contact. Het is een manier om de leegte op te vullen en af te leiden.

Hoe kan ik mijn kinderen helpen om minder afhankelijk te worden van hun telefoon tijdens sportactiviteiten?

Het is belangrijk om kinderen te leren los te komen van digitale prikkels. Door als ouder zelf de telefoon weg te leggen en actief deel te nemen aan de activiteit, geef je een positief voorbeeld. Dit helpt kinderen om zich te concentreren op de ervaring en de sociale interactie met anderen, wat essentieel is voor hun ontwikkeling.

Wat zijn de gevolgen van te veel telefoongebruik voor de sociale interactie van kinderen en tieners?

Constant telefoongebruik kan leiden tot een gevoel van eenzaamheid, zelfs als je omringd bent door anderen. Door de focus op de digitale wereld te verliezen, missen kinderen en tieners de kans om echte gesprekken te voeren en banden te smeden met teamgenoten en vrienden, wat hun sociale ontwikkeling kan belemmeren.

Wat is de rol van sportclubs en verenigingen bij het aanmoedigen van minder telefoongebruik tijdens activiteiten?

Sportclubs en verenigingen spelen een cruciale rol in het bevorderen van een omgeving waarin aandacht voor elkaar centraal staat. Door duidelijke regels te hanteren over telefoongebruik en door zelf een goed voorbeeld te geven, kunnen ze kinderen en ouders helpen om de balans te vinden tussen digitale ontspanning en echte aanwezigheid.

Zijn er wettelijke regels met betrekking tot telefoongebruik op scholen, en wat zijn de recente ontwikkelingen?

Sinds 1 januari 2024 is het gebruik van mobiele telefoons niet meer toegestaan op middelbare scholen. Basisscholen en het (voortgezet) speciaal (basis) onderwijs volgen dit voorbeeld en hebben ook regels ingevoerd. Het doel is om afleiding te voorkomen en de concentratie op de lessen te bevorderen.


Liesbeth van Dijk
Liesbeth van Dijk
Expert in bewustwording digitale balans

Liesbeth helpt gezinnen met praktische oplossingen voor een gezonde schermtijd bij kinderen.

Meer over Telefoon wegleggen op school en onderweg

Bekijk alle 21 artikelen in deze categorie.

Naar categorie →
Lees volgende
*20 artikelen — relevant maar smaller, facet van de trunk*
Lees verder →